Ba'zi juda ko'ngilchan, foydali va ba'zan biroz kulgili hadislar đ
Assalomu alaykum hammaga! Bu yerda men juda yaxshi ko'radigan, aziz Payg'ambarimiz Muhammad sollallohu alayhi vasallamning ba'zi chiroyli so'zlari bor. Anas ibn Molik rivoyat qiladi: Allohning Rasuli (sollallohu alayhi vasallam) dedi: âAgar Jannatdan bir ayoy ko'rsa, uning nuri hamma narsani yoritib, atiri butun bo'shliqni to'ldirar edi. Faqat uning hijobi butun dunyo va undagi hamma narsadan qimmatlidirâ. Subhanalloh! Ibn Abbos rivoyat qiladi: Al-Fadl Payg'ambar (sallallohu alayhi vasallam) bilan minib ketayotgan edi, Xash'am qabilasidan bir ayoy yaqinlashdi. Al-Fadl unga qaray boshladi, u ham qaytadan qaradi. Payg'ambar Al-Fadlning yuzini ohista chetga o'girib qo'ydi. Nazar tushirishda qanchalik oddiy saboq. Abu Huriray rivoyat qiladi: Allohning Rasuli (sallallohu alayhi vasallam) dedi: âMomin erkak hech qachon momin ayoyni kamsimasin. Agar u uning xususiyatlarida yoqmaydigan narsani topsa, albatta yoqadigan boshqa narsani ham topadiâ. Bu turmush qurganlar uchun qanchalik chiroyli eslatma, mashaa'Alloh. Anas ibn Molik rivoyat qiladi: Payg'ambar (sallallohu alayhi vasallam) bir marta ba'zi xotinlari yoniga borganida, ular Anjasha ismli tuya haydovchi bilan minib ketayotgan edi. U dedi: âEy haydovchi, muloyim bo'l, chunki sen qimmatli oynalarni ko'taryapsanâ. Hayvonlar va xizmatchilar bilan ham qanchalik muloyim. Anas yana dedi: Payg'ambar (sallallohu alayhi vasallam) aytdi: âMen chinakam ijobiy fikrlar, yaxshi so'zlar, muloyim nutqdan mamnun bo'lamanâ. So'zlar juda muhim! Oisha (rodiyallohu anha) rivoyat qiladi: Allohning Rasuli (sallallohu alayhi vasallam) dedi: âAlbatta, Alloh Muloyimdir va hamma narsada muloyimlikni sevarâ. Abu âInabah rivoyat qiladi: Payg'ambar (sallallohu alayhi vasallam) dedi: âAllohning yer yuzida idishlari bor, va bu idishlar uning solih bandalarining qalblaridir. Unga eng sevimli bo'lgani eng yumshoq va eng muloyim qalblardirâ. Abu Huriradan yana biri: Payg'ambar (sollallohu alayhi vasallam) dedi: âAlbatta, Alloh muloyimdir va muloyimlikni sevar. U muloyimlikni qattiqlik uchun beradigan mukofot bilan mukofotlamaydiâ. Usoma ibn Sharik rivoyat qiladi: U dedi: âAllohga eng sevimli bo'lgan odamlar eng yaxshi xulqli odamlardirâ. Oddiy va qudratli. Jobir rivoyat qiladi: Allohning Rasuli (sollallohu alayhi vasallam) dedi: âAlloh Go'zaldir va go'zallikni sevar. U olijanob ishlarni sevar va mayda-chuydalarni yomon ko'rarâ. Vobisah ibn Maâbad rivoyat qiladi: Payg'ambar (sollallohu alayhi vasallam) mendan so'radi: âSiz yaxshilik va gunoh haqida so'rab keldingizmi?â Men ha dedim. U qo'zisini siqdi va ko'kragiga urdi, dedi: âVobisah, o'z ruhingga maslahat sor, o'z qalbingga maslahat sor. Yaxshilik â bu qalbing va ruhingni tinchlantiradigan narsadir, gunoh â ichingda tebranib, ko'kragingni siqadigan narsadir, hatto odamlar tasdiqlasa hamâ. Bu boshqacha ta'sir qiladi! Oisha rivoyat qiladi: U dedi: âMuloyimlik hamma teggan narsani bezar, uning yo'qligi esa uyat qiladiâ. Anas ibn Molik dedi: Allohning Rasuli (sollallohu alayhi vasallam) dedi: âBu din mustahkam va qat'iy, shuning uchun unga muloyimlik bilan yondashingâ. Anas yana bizga aytdi: Payg'ambar (sollallohu alayhi vasallam) Ansorlarning uylariga tashrif buyurar, bolalarini âassalomu alaykumâ bilan salomlar, boshlarini silar va ular uchun duo qilar edi. Juda shirin! Anasdan yana biri: Payg'ambar (sollallohu alayhi vasallam) bizni ziyorat qilar edi, menim Abu âUmayr laqabli kichik ukam bor edi, uning o'tkir chumchuq parvarishi bor edi. U o'lganda, Payg'ambar uni g'amgin ko'rib so'radi: âU nima bo'ldi?â Ularga âUning o'tkir chumchuqi o'ldiâ dedilar. Payg'ambar uni yupatdi: âEy Abu âUmayr, kichik o'tkir chumchuqqa nima bo'ldi?â đ Abu Buraydah rivoyat qiladi: Xutba paytida Hasan va Husayn (rodiyallohu anhuma) qizil ko'ylak kiyib kirib, yurib-yurib tushib qolishdi. Payg'ambar minbordan tushdi, ularni ko'tarib, ushlab oldi. U dedi: âAlloh haq gapirdi: âSizning boyligingiz va bolalaringiz sinovdirâ. Men bularni yurib tushayotganini ko'rdim va shunchaki sabr qila olmadim â men nutqimni ularni olguncha qisqartirdimâ. Juda tanish tuyuladi! Shidad ibn al-Had rivoyat qiladi: Payg'ambar (sollallohu alayhi vasallam) kechki namoz uchun nabirasi Hasan yoki Husaynni ko'tarib chiqdi. Uni yerga qo'ydi, namoz o'qiy boshladi va oxirida juda uzoq sajda qildi. Men ko'zdan qochirib qarab olganda bolacha uning orqasida sajda paytida edi! Namozdan keyin odamlar vahiy olganmi deb so'rashdi. U dedi: âYo'q, nabiram orqamda minib yurgan edi va men uni tugatmasdan undamasdimâ. Bu qanchalik muloyim? Abu Qotadi dedi: Men Payg'ambarni Zaynabning qizi Umomani ko'tarib namoz o'qiyotganini ko'rdim. Qiyomda uni ushlab turar, sajdada esa yerga qo'yardi. Abu Muso al-Ash'ariy: Men Payg'ambarni tovuq go'shti yeyotganini ko'rdim. Faqat oddiy kundalik bir lahza! đ âAbdulloh ibn Masâuddan: Payg'ambar Jannatga kiruvchi oxirgi odamni tasvirladi â yurish, takroriy tushish, olovda yonish, keyin qutqarilish va tasavvur qilishdan tashqari ne'matlar berilishi, daraxtlar va nihoyat Jannatning o'zini so'rashi, Alloh uning so'rovlariga kulish. Payg'ambar buni aytib kulardi, va bu Allohning ulug' rahmati va hazilini ko'rsatadi. Payg'ambar dedi: âIslom g'arib sifatida boshlangan va g'arib bo'lib qaytadi, shuning uchun g'ariblarga xursand xabarlar borâ. Juda dolzarb his qilinadi. Va bu chiroyli: Alloh aytadi: âMen bandam men haqda qanday o'ylasa, shundayman. Agar u o'zida meni eslasa, men o'zimda uni eslayman. Agar u menga yurib kelsa, men unga yugurib kelamanâ. Subhanalloh. Subh namozi haqida, âAdi b. Hotim bir marta toângâich ostiga oq va qora ip qoâyib tongni aniqlashga harakat qildi, lekin ularni farq qila olmadi. Paygâambar kulib dedi: âSizning toângâichingiz juda keng! Bu (oyat) kechning qorongâuligi va kunning oqlikligi demakdirâ. Ka'b rivoyat qiladi: Payg'ambar dedi: âMomin yumshoq o'simlikga o'xshaydi, shamol bilan tebranadi, lekin muvozanatga qaytadi. Munofiq esa mustahkam archaga o'xshaydi, birdaniga ildizi bilan uziladiâ. Abu Huriray dedi: Bir odam yoâldagi tikanli shoxni olib tashladi va Alloh bunga qadrlanib uni kechirdi. Kichik amallar muhim! Va: âXirs va imon hech qachon mominning qalbida birlashmaydiâ. Anas ibn Molik dedi: âEng mukammal imonga ega bo'lgan odamlar eng yaxshi xulqqa ega â yaxshi xulq doimiy roâza va namoz darajasiga yetishi mumkinâ. Nihoyat, Abu Huriray rivoyat qiladi: âAlloh tungi namoz oâqiydigan va xotinini muloyimlik bilan uygâotib namozga chorlaydigan erlarga rahmat qilsin, va xotiniga ham xuddi shunday qiladigan ayollarga rahmat qilsinâ. Ibadatda jamoa ishi! Bu hadislar bizning dinimizning jonli, shiddatli manzarasini â muloyim, rahmli va sevga toâla â chizadi. Qaysilarini yaxshi ko'rasizlar?