ئىسلامدا تەجەسسۇس: ئۇقۇمى، ھۆكمى، پاكىت-دەلىلى، كۈندىلىك تۇرمۇشتىكى مىساللار ۋە ئۇنىڭ زىيانلىرى
تەجەسسۇس - باشقىلارنىڭ ناچار تەرەپلىرىنى، خاتالىقلىرىنى ياكى ئەيىبلىرىنى ئىزدەش پوزىتسىيەسى. بۇ قىلىق ئىسلام دىنىدا قاتتىق ھارام قىلىنغان بولۇپ، چوڭ گۇناھلار قاتارىغا كىرىدۇ، چۈنكى ئىنسانلار ئارىسىدىكى مۇناسىۋەتلەرنى بۇزىدۇ. لېكىن ئۇلەمەلەر جىددىي زۆرۈرىيەت ئاستىدا، مەسىلەن جىنايەتچىلەرنى تەكشۈرۈش ياكى ئۇرۇش مەزگىلىدە دۈشمەنلەرنى كۆزىتىش ئارقىلىق مۇسۇلمانلارنىڭ بىخەتەرلىكىنى قوغداش مەقسىتىدە، تەجەسسۇسنى جائىز دەپ قارايدۇ.
تەجەسسۇسنىڭ ھاراملىقى قۇرئاندا ئوچۇق بايان قىلىنغان، بولۇپمۇ "ھۇجرات" سۈرىسى 12-ئايەتتە باشقىلارنىڭ خاتالىقلىرىنى ئىزدەش مەنئى قىلىنغان، "ئىسرا" سۈرىسى 36-ئايەتتە بولسا بىلىمسىز ھالدا بىر نەرسىگە ئەگىشىش توغرىسىدا ئاگاھلاندۇرۇش بار. پەيغەمبەر مۇھەممەد (س.ئە) ھەدىستە (بۇخارى رىۋايەت قىلغان) تەجەسسۇسنى مەنئى قىلغان ۋە كىمكى قېرىندىشىنىڭ ئەيىبىنى ئىزدىسە، ئاللاھ ئۇنىڭ ئۆز ئەيىبىنى ئاشكارا قىلىدۇ دەپ ئەسكەرتكەن (تىرمىزى رىۋايەت قىلغان).
كۈندىلىك تۇرمۇشتا تەجەسسۇسنىڭ مىساللىرى: باشقىلارنىڭ كۈندىلىك ئىشلىرىنى كۆزىتىش، يولدىشىڭنىڭ تېلېفونىنى يوشۇرۇنچە كۆرۈش، سۆھبەتلەرنى ئاڭلاش، ئىجتىمائىي تاراتقۇلاردا ئەيىب ئىزدەش، ئىجازەتسىز باشقىلارنىڭ ئۇچۇرلىرىنى ئوقۇش، ھەتتا دوكسىڭ قىلىش قاتارلىقلار. بۇ قىلمىشلار ناھايىتى زىيانلىق بولۇپ، قېرىنداشلىقنى بۇزىدۇ، غەيۋەت ۋە فىتنە ئىشىكىنى ئاچىدۇ، دۈشمەنلىك پەيدا قىلىدۇ ۋە ئۆزىنىڭ ئىسلامىيىتىگە زىيان يەتكۈزىدۇ.
https://mozaik.inilah.com/dakw