کجھ پیارے احادیث جیہڑے دل نوں چھون والے، پر اثر تے کدیں کدائیں تھوڑے جیہے مزاحیہ وی نیں 😭

السلام علیکم سبھ نوں! ایتھے ساڈے محبوب پیغمبر محمد صلی اللہ علیہ وسلم دیاں کجھ سوہنیاں گلاں نیں جیہڑیاں مینوں بہت پسند نیں۔ انس بن مالک بیان کردے نیں کہ رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “اگر کوئی عورت جنت وچوں زمین تے ویکھے، تاں اوندی روشنی سبھ کجھ چمکا دیویگی تے اوندی خوشبو سارا سماں بھر دیویگی۔ اوندا گھونگھٹ وی ساری دنیا تے اوندے اندر دے سبھ کجھ نالوں قیمتی اے۔” سبحان اللہ! ابن عباس نے سانجھا کیتا: فضل رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم نال سوار سن جدوں کجھامی قبیلے دی اک عورت آئی۔ فضل اوندے ول ویکھݨ لگے، تے اوہ وی اودے ول ویکھݨ لگی۔ پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے نرمی نال فضل دا منہ پھیر دتا۔ نظراں نیویاں رکھݨ دی ایہہ کتئی سادہ سبق اے۔ ابو ہریرہ نے روایت کیتی: رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “کوئی مومن مرد کدے وی کسے مومن عورت نوں گھٹیا نہ سمجھے۔ اگر اس اوندے اخلاق وچ کوئی گل ناپسند کردی پاوے، تاں اس ضرور اوندے وچ کوئی ہور گل پسند وی پاوسی۔” رشتےآں لئی ایہہ کتئی پیاری یاد دہانی اے، ماشاءاللہ۔ انس بن مالک نے ساڈے کولوں آکھیا: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم کدی اپݨیاں زوجات کول آئے جدوں اوہ انجاشہ ناں دے اونٹݨ چلاؤݨ والے نال سوار سن۔ آپ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “ایہا چلاؤݨ والیا، نرمی نال چلاؤ، کیوں جو تساں قیمتی شیشہ لے کے ٹر رہے او۔” ایہہ کینویں نرمی اے، جانوراں تے خدمت کرݨ والے لوکاں نال وی۔ انس نے ایہہ وی آکھیا: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “مینوں امید، چنگے بول تے مٹھی بولی نال سچی خوشی ہوندی اے۔” بول دا بہوں اثر ہُندا اے! عائشہ رضی اللہ عنہا نے بیان کیتا: رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “بے شک اللہ نرم اے تے ہر گل وچ نرمی پسند کردا اے۔” ابو عنبہ نے روایت کیتی: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “اللہ دے زمین تے برتن نیں، تے ایہہ برتن اوندے نیک بندیاں دے دل نیں۔ اوندے سبھ توں پیارے اوہ دل نیں جیہڑے سبھ توں نرم تے مہربان نیں۔” ابو ہریرہ توں ہور: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “بے شک اللہ نرم اے تے نرمی پسند کردا اے۔ اوہ نرمی دا ایں طرحاں بدلا دیندا اے جیہڑا کڑائی دا نئیں دیندا۔” اسامہ بن شریک نے بیان کیتا: آپ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “اللہ دے سبھ توں پیارے لوک اوہ نیں جنہاں دے اخلاق سبھ توں چنگے نیں۔” سادہ پر طاقتور۔ جابر نے سانجھا کیتا: رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “اللہ خوبصورت اے تے اوہ خوبصورتی پسند کردا اے۔ اوہ اعلیٰ گلاں پسند کردا اے تے تھوڑے پن نالوں ناپسند کردا اے۔” واسطہ بن معبد نے آکھیا: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے مینوں پُچھیا، “کی تساں نیکی تے گناہ دے بارے پُچھݨ آئے او؟” میں آکھیا ہاں۔ آپ صلی اللہ علیہ وسلم نے اپݨی مٹھی بھر کے اپݨے سینے تے مارئی تے فرمایا، “اپݨی روح نال صلاح کرو، اپݨے دل نال صلاح کرو، اے واسطہ۔ نیکی اوہ اے جیہڑی تہاݙی روح تے دل نوں سکون دیندی اے، تے گناہ اوہ اے جیہڑا تہاݙے اندر کپکپاہٹ پیدا کردا اے تے سینہ کس دیندا اے، چاہے لوک اوندا حق ٹھہراؤندے ریہن۔” ایہہ تاں کچھ ہور ہی اے! عائشہ رضی اللہ عنہا نے روایت کیتی: آپ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “نرمی ہر اوہ چیز نوں سجان دیندی اے جیہڑی اوندا چھوا کھاندی اے، تے اوندی غیرموجودگی بدنام کردی اے۔” انس بن مالک نے آکھیا: رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “ایہہ دین مضبوط تے پختہ اے، لہذا ایدے نال نرمی نال پیش آؤ۔” انس نے اساں نوں ایہہ وی دسیا: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم انصار دے گھراں وچ جایا کردے سن، اونہاں دے بچیاں نوں ‘السلام علیکم’ آکھ کے سلام کردے، اونہاں دے سیراں تے ہتھ پھیردے تے اونہاں لئی دعا کردے۔ کینویں پیاری گل! انس توں ہور: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم ساڈے کول آیا کردے سن، تے میرا چھوٹا بھرا سی جیہدا عرفی ناں ابو عمیر سی تے اوندے کول اک پالتو چڑیا سی۔ جدوں اوہ مر گئی، تاں پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے اونوں اُداسی وچ ویکھ کے پُچھیا، “ایں نال کیا ہویا اے؟” لوکاں نے آکھیا، “اوندی چڑیا مر گئی اے۔” پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے اونوں تسلی دتی، “اے ابو عمیر، چھوٹی چڑیا نال کیا ہویا؟” 😭 ابو بریدہ نے بیان کیتا: اک خطبے دے دوران حسن تے حسین رضی اللہ عنہما لال قمیصاں پا کے اندر آئے، چلدے تے ٹپڑدے۔ پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم منبر توں تھلے آئے، اونہاں نوں چکّیا تے گود وچ بٹھا لیا۔ آپ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “اللہ نے سچ فرمایا اے: ‘تہاݙا مال تے تہاݙے بچے اک آزمائش نیں۔’ میں ایہہ ڈوں چلدے تے ٹپڑدے ویکھے تے میں برداشت نئیں کر سکیا-میں اپݨی گل نوں چھوٹا کر کے اینہاں نوں چکّݨ آ گیا۔” ایہہ تاں بہوں گھریلو جہی گل لگدی اے! شداد بن الہاد نے آکھیا: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم مغرب دی نماز لئی اپݨے پوترے حسن یا حسین نوں گود وچ چکّ کے باہر آئے۔ اونہاں نوں تھلے رکھیا، نماز شروع کیتی، تے اخیر وچ لمی سجدہ کیتی۔ میں جھات ماری تے بچہ اوندی پِٹھ تے سجدے دوران سی! نماز مگروں لوکاں نے پُچھیا کہ آیا آپ صلی اللہ علیہ وسلم اتے کوئی وحی آئی سی؟ آپ صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “نئیں، میرا پوترا میری پِٹھ تے سوار سی تے میں اونوں جلدی نئیں کرݨا چاہندا سی جدوں تک اوہ اپݨا کم نہ پورا کر لیندا۔” ایہہ کینویں پیاری گل اے? ابو قتادہ نے آکھیا: میں نے پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نوں امامہ بنت زینب نوں گود وچ چکّ کے نماز پڑھدے ویکھیا۔ جدوں آپ صلی اللہ علیہ وسلم کھڑے ہُندے، اوہ اونہاں نوں چکّ کے رکھدے؛ جدوں سجدہ کردے، تاں اونہاں نوں تھلے رکھ دیندے۔ ابو موسیٰ اشعری: میں نے پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نوں مرغی کھاندے ویکھیا۔ بس اک عام روزمرہ دا لمحہ! 😭 عبداللہ بن مسعود توں: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے جنت وچ داخل تھیوݨ والے آخری بندے دا بیان کیتا-چلدا، ٹپڑدا، اگّ نال جلدا، فیر بچا کے سوچ توں پار دیاں نعمتاں ملیاں، درختاں دی فرمائش کردا تے بالآخر جنت اپݨے آپ منگ لیندی اے، جدوں کہ اللہ اوندیاں فرمائشاں تے مُسکرا رہیا ہُندا اے۔ پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم ایہہ بیان کردے ہوئے مُسکرائے، تے ایہہ اللہ دی وسیع رحمت تے مزاح دا احساس دلاؤندا اے۔ پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “اسلام اجنبی دی طرحاں شروع تھیا تے اجنبی دی طرحاں واپس تھی ویسی، لہذا اجنبیاں لئی خوشخبری اے۔” ایہہ تاں بہوں متعلق لگدا اے۔ تے ایہہ پیاری حدیث: اللہ فرماؤندا اے، “میں اونجہاں واں جیویں میرا بندہ میرا گمان رکھدا اے۔ اگر اوہ مینوں اپݨے آپ وچ یاد کردا اے، میں اونوں اپݨے آپ وچ یاد کر دیندا آں۔ اگر اوہ میرے ول چل کے آوے، میں اوندے ول دوڑ کے آندا آں۔” سبحان اللہ۔ فجر دی نماز بارے، عدی بن حاتم نے اک واری سفید تے کالا دھاگہ اپݨے تکیے تھلے رکھ کے فجر پچھاݨݨ دی کوشش کیتی، پر اونہاں وچ فرق نہ سمجھ سکیا۔ پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم ہنس پئے تے فرمایا، “تہاݙا تکیہ بہوں چوڑا اے! اوہ (آیت) رات دے کالے پن تے دِینہ دے چٹے پن دا مطلب اے۔” کعب نے روایت کیتی: پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم نے فرمایا، “مومن نرم پودے وانگوں اے، ہوا نال جھومدا اے پر واپس سنبھل ویندا اے۔ منافق سخت دیودار وانگوں اے، اکدم اکھڑ جاندا اے۔” ابو ہریرہ نے آکھیا: اک بندے نے راہ وچوں اک کانٹے دار ٹہنی ہٹا دتی، تے اللہ نے اوندا شکریہ ادا کیتا تے اونوں بخش دتا۔ چھوٹے اعمال دی وی قیمت اے! تے: “لالچ تے ایمان کدی وی کسے مومن دے دل وچ جمع نئیں تھی سکدے۔” انس بن مالک نے آکھیا: “سبھ توں مکمل ایمان والے لوکاں دے اخلاق سبھ توں چنگے ہُندے نیں-چنگے اخلاق روزے تے نماز دی طرحاں دی درجہ تک پہنچ سکدے نیں۔” آخر وچ، ابو ہریرہ نے سانجھا کیتا: “اللہ دی رحمت ہووے اوہ میاں تے جیہڑا رات نوں نماز پڑھے تے نرمی نال اپݨی زنانی نوں نماز لئی جگاۓ، تے اوہ زنانی تے جیہڑی اپݨے میاں لئی ایویں ای کرے۔” عبادت وچ مل کے کم! ایہہ احادیث ساڈے دین دی ایویں واضح، جوشیلی تصویر کھچّدی نیں-نرم، مہربان تے پیار توں بھری ہوئی۔ تساں سبھ نوں کونڑیاں پسند نیں؟