Baay'ina Gabaa Fuudhaa Heerumaatii Islaama keessatti, Dhugaa Qaala'aa Ta'uu Qabaa?

Gabaan (mahar) Islaama keessatti shartiifi rukniijabina fuudhaa heerumaatiif barbaachisaa miti, garuu dhirsi niitii isaatiif kennuu dirqama. Islaama keessatti daangaan baay'ina gabaa hin jiru; gabaan gaariin kan salphaa fi dandeettii wajjin walsimuudha, akkuma ergamaan Rabbii Muhammad (SAW) jedhe: "Gabaan gaariin kan gatii isaa salphaa (laafa)." (HR Ahmad). Hayyoonni daangaa gadi aanaa gabaa irratti wal dhabaniiru: Mazhab Shaafi'ii fi Hanbali daangaa gadi aanaa hin kaa'an, Mazhab Hanafi meetii diraamii 10 kaa'a, Mazhab Maaliki immoo 1/4 diinaarii warqee ykn meetii diraamii 3 kaa'a. Garaagarummaan kun bal'ina seera Islaamaa agarsiisa, wal kabajuudhaan ilaalamuu qaba. Fakkeenyi gabaa seenaa Islaamaa keessatti garaagara, Kaadijaa irraa egaa gaala 20, Alii bin Abii Xaalib irraa uffata sibiilaa Faatimaatiif, hamma Quraana qofa yaadachuutti. Gosti gabaa lama: Musammaa (walii galamee yeroo ijjaazaa) fi Mitsil (akkuma maatii niitii wajjin walsimutti sirraa'e). Gabaan ittisamu kan baay'ee daran, ulfaataa, gatii hin qabne, ykn haraama ta'edha. Islaamni gabaan fuudhaa heerumaa hin rakkisneef, dandeettii fi waliigaltee lamaan isaaniitiin walsimu akka ta'u cimsee ibsa. https://mozaik.inilah.com/dakwah/jumlah-mahar-pernikahan-dalam-islam-benarkah-harus-mahal