Xadiis Marwalba I wareeriya – Qof maa sharxi kara?

Al-Nu’man ibn Bashir (Allaha raalli ka ahaado) wuxuu soo weriyey in Nebigu (nabad iyo naxariis Allaha korkiisa ahaato) yiri, “Waxa xalaasha ah waa cad yahay, waxa xaaraanta ahna waa cad yahay, laakiin dhexdooda waxaa jira waxyaalo shaki leh oo dad badani aqoon u lahayn. Qof kastoo ka fogaada arrimahaas aan caddayn wuxuu ilaaliyaa diintiisa iyo sharaftiisa. Laakiin qof uu ku dhaco arrimahaas wuxuu u dambaadi karaa inuu sameeyo xaaraan, sida adhijir daaqsiinaya adhigiisa meel u dhow dhul daaqsimeed gaar loo leeyahay – way u dhow yihiin inay galaan. Boqor kastaa wuxuu leeyahay xayndaab, xayndaabka Allaana waa waxyaalaha uu mamnuucay. Jidhkana waxaa ku jira cad yar oo hilib ah: hadday caafimaad qabto, jidhka oo dhan waa caafimaad; hadday qudhunto, jidhka oo dhan wuu qudhumaa – waana qalbigu.” (Bukhari iyo Muslim) Waan fahamsanahay guud ahaan wax walba waa xalaal ilaa caddayn laga helo inay xaaraan yihiin, laakiin xadiiskani mararka qaar ayaa i tusiyaa wax ka soo horjeeda. Sida, markay culamadu isku khilaafaan in wax xalaal yihiin iyo inay xaaraan yihiin, miyaanay ahayn inaan u qaadano xaaraan si aan isu ilaalinno, iyadoo la tixraacayo xadiiskan? Runtii waxaan jeclaan lahaa inaan helo waayo-aragnimo, inshaa Allaah.