Ìdánilẹ́kọ̀ọ́ Gbangba fún Ẹ̀sìn Ìsìn
Jẹ́ ká sọ̀rọ̀ nípa bí Qur’ān ṣe wá láti ọ̀dọ̀ Wolíì Ànábí Muhammad ﷺ. Síwájú sí i, ó wà ìwádìí kan tí wọ́n ń pè ní stylometry tó ń ṣe àpèsè àwọn ọ̀rọ̀, tó ń ṣe àyẹ̀wò bí ìwé kan bá ti jẹ́ pé ọ̀kan sọ ọ̀rọ̀ tàbí ọ̀pọ̀lọpọ̀. Àwọn sì gbíyànjú sí Qur’ān àti bẹ́ẹ̀, wọ́n rí i pé onírúurẹ́ ọ̀rọ̀ kan ṣọ́. Wọ́n tún fì wé àwọn Hadith, àmọ́ ìlànà ọ̀rọ̀ rẹ̀ yàtọ̀ gidigidi. Ìyẹn tó túmọ̀ sí pé Ànábí Muhammad ﷺ, tó kò lè kà tàbí kọ (Qur’ān fún un ní àpẹẹrẹ láti ọ̀rọ̀ míràn bíi àwọn ẹsẹ mẹ́fà tí ó jẹ́ ọlẹ̀kọ̀ọ́ láti ọ̀dọ̀ Olódùmarè ní 7:157–158 àti 29:48), kò mọ̀nà-múra láti kọ ọ́ kọ̀ọ̀kan pátápátá. Bó o tilẹ̀ jẹ́ pé a lè so pé ó jẹ́ ológbón kúlùúlù, a ní láti farabalẹ̀ béè: kí ló dé tí ó fi ṣe bẹ́ẹ̀? A ní àwọn akáǹtà mẹ́rin: ó pa ọ̀rọ̀, ó di wèrè, Èṣù fàá lọ́kàn (bí àwọn Kristian míràn ti sọ), tàbí ó sọ òtítọ́ ní gbogbo rẹ̀. Ẹ jẹ́ ká wo ọ̀kọ̀ọ̀kan. Àkọ́kọ́, ìrúúsẹ̀. Kí ló dé? Ànábí Muhammad ﷺ dàgbà sí oṣù mẹ́wàá ní Màkà, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùṣọ́ àgùntàn àti oníṣòwò, ó sì jẹ́ olókìkí gẹ́gẹ́ bí Olúṣègùn-òótọ́, Al-Amin. Màkà wọ́n gbéra nípa ìjọsìn òrìṣà, nítorí náà nínúgbà tí ó mú ẹ̀sìn ìsìn wá, àwọn èrò wọ́n gbà á látàrí, ààfin tí wón jà fún. Wọn ò lè pa á nítorí ọ̀dọ̀-ọmọ ọ̀gbẹ́ni rẹ̀ jẹ́ alágbára tó máa mú ìjà orílẹ̀ kíkan bẹ̀rẹ̀. Dípò bẹ́ẹ̀, wọ́n fi ààrùn sáré fún un, wọ́n da àtakò sí i nígbà tí ó ń kírí bì, wọ́n sì ta àjálù sí i. Kò padà nìkan. Ààfin náà fún un ní ọrọ̀, ẹ̀tọ̀ ìjọba, àti àwọn obìnrin tó dára jùlọ pẹ̀lú ẹ̀bùn. Ó sì dáhùn pé, 'Lọ́lá Allàh, ọ̀dọ̀-ọmọ ọ̀gbẹ́ni mi, bí wọ́n bá fi òòrùn sí ọwọ́ òtún mi, ósùpá sí ọwọ́ òòsì mi, èmi kì yóò kúrò nínú ìpè yìí títí Allàh ó fi jẹ́ kó tẹ̀ ńlá tàbí kí n kú fún un.' Bó bá jẹ́ pé ó n fi ọ̀rọ̀ aráyé ṣe, ìgbà yẹn ni yóò kúrò. Lẹ́yìn náà, wọ́n pa onírúurẹ́ àwọn Mùsùlùmí lẹ́nu àkọ́kọ́, nítorí náà wọ́n jẹ ewè àti awọ ẹranko láti ọ̀dọ̀ ìyànná. Iyàwó rẹ̀ àti ọ̀dọ̀-ọmọ ọ̀gbẹ́ni rẹ̀ kú, ó padà pa àwọn ọmọ rẹ̀ mẹ́fà, ó sì jáde lẹ́nu fún lásìkò tó wà lórí ayé. Lẹ́yìn ọ̀pọ̀ ọdún tó lè mu, ó di olórí ní Mẹdínà, sùgbọ́n ó sì ń gbé ayé tó tọ́ sí i tó bẹ́ẹ̀ tí Ìjọba Ùmárà rí i pé ó dà bí enipe ó ń bò lórí pẹpẹyẹ tí ń tọ́nà tó ń tẹ àlà, ó sì tún rí pé wàhálà kan ṣoṣo ìrẹsì ní yàrá náà. Ùmar sọ̀kun, àmọ́ Ànábí sọ pé òun fẹ́ ààyè Òrun ju ayé yii lọ. Ẹni tí ń pa ìrúúsẹ̀ tó ń wa èrè-ara kò lè gbé bẹ́ẹ̀. Ó tún sọ fún àwọn ènìyàn pé kí wọn má ṣe fẹ́ẹ́ sí i jù, kí wọ́n ń pe e ní ẹrú Allàh nìkan. Èkejì, wàhálà lára. Ẹni tó bá wà ní ọ̀ràn ìṣègùn kò lè túmọ̀ àṣẹ tí ó tún mọ̀ nítorí iyẹn lórí ọdún 23, tàbí láti kọ ẹgbẹ́rún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aláṣẹ láìsí ìdààbòbò tàbí ìjàgbara. Ìpínṣẹ kan náà tí Qur’ān fún tẹ̀lẹ̀ wípé stylometry ń sọ̀rọ̀ lórí ìbálòpọ̀ ọ̀rọ̀ rẹ̀ gbà tí a sì ń sọ̀rọ̀ yàtọ̀ sí i. Kẹta, èrò ẹlẹ́dàà. Kí ló dé tí Shaytaan ó fi ṣe ìmọ́lẹ̀ sí ọkùnrin tó jẹ́ olókìkí fún òtítọ̀ láti mú àwọn tí ń jọsìn òrìṣà kúrò nínú Iná, kọ́ wọn láti wá ìmúra sí àfikún tí Shaytaan nínú gbogbo ìkírí, àti láti kà ohun bíi Sūrah Al Fatiha, tó ń yin Allàh gẹ́gẹ́ bí Olùṣe-àánú tó ń béèrè ìtọ́sọ́nà? Ó ṣe é kò yé. Àyẹ̀sí tó máa bá wà tó dára jùlọ ni pé Ànábí Muhammad ﷺ sọ òtítọ́.