ئەزەربەيجاننىڭ سېكۇلېر پىرىنسىپىنىڭ پارادىدىكىسى ۋە خىجابنى چەكلىگەنلىك توغرىسىدىكى تالاش-تارتىش
OC مېدىيى ئەزەربەيجان دۆلەت مەكتەپلىرىدە خىجاب كىيىشنى چەكلەشنى قائىدىگە ئايلاندۇرغان چەكلىمىسىگە ئەلاكىدە، باكىدىكى نارداران رايونىدا كۆرگەزمىلەردىن كېيىن بىر قانچە كىشى قولغا ئېلىنغانلىقىنى خەۋەر قىلدى. 2026-يىلى سېنتەبىردىن باشلاپ كۈچكە ئىگە بولغان بۇ يېڭى قائىدە ئۇمۇمىي مائارىپتا سېكۇلېر پىرىنسىپقا ئۇيغۇن كەلمەيدىغان كىيىملەرنى چەكلەيدۇ. ھەرچەندە ئىسپاتنامە خىجابنى سوئال-جاۋابسىز چەكلەمسەمۇ، ئەمما سەھەدىكى ھەممىدين مائارىپ بىلەن شۇغۇللىنىدىغان سىنىپ مۇئەللىمىلار خىدىمسىز قېلىپ، ئايال ئوقۇغۇچىلارنىڭ خىجاۋاتى سىنىپ سەۋىيىنىڭ غەيرى ئۆلىمىز كەلتۈرۈپ رەسمىي غەلىبىسىزلىكى بىلەن يۈزلىنىش ئىمكانىيىتى يوق.
نۆۋەتتە بۇ چەكلىمىلەر بىر تەرەپتىن قازىرسىمان، يولاق بىلەن يوقاتقان ئەسكەرلەرگە قارشى بولۇپ، جاليلىابادىدىكى كۆرگەزمىدىن باشلاندى ھەمدە باكى ۋە ئەتراپىغا تارقالدى. بۇ مەسىلە 2010-2012-يىللاردا نۇرغۇن كۆرگەزمىلەرنى تىلغا ئېلىپ، ئادىل، ئەمما ئەڭ زور بولسىمۇ خۇسۇسىيەتنىڭ ئاخىرقى قېتىملىق چىقىرىلىشىغا سەۋەپ بولغان، خىجابنى ئېتىقادىنىڭ ئايرىلغانلار بولغان كىشىلەر ئارىسىدا ھېچقانداق كۈچ يولغا قويىدىغانلىقى خۇۋاپ بولۇپ قالدى. دەسلەپكى ئوقۇغۇچىلارنىڭ بۇ قېتىمكى كۆرگەزمىلەرگە قاتنىشىشى، مۇسۇلمان ئاھالىسى 96%نى تەشكىل قىلىدىغان بىر دۆلەتتە مائارىپقا بولغان ئىشەنچ ۋە سېكۇلېر قائىدىنىڭ جارى قىلىنىشى ھەققىدە كەڭ مەسىلىلەرنى كەلتۈرۈپ چىقاردۇ.
بۇ چەكلىمىلەر دىپلوماتىك ئاكتىپلىقنى تىلغا ئالغان بولدى، تۈركىيە رەئىسى رەجەپ تەييىپ ئېردوغان بىلەن ئەزەربەيجان رەئىسى ئىلهام ئەلىيېۋنىڭ ئارىسىدىكى سۆھبەت ئارىسىدا. بىر قانچە تۈركىيە مەسئۇللىرى بۇ قائىدىدە ئەندىشە قىلىپ، ھال ساقلاپ، دۆلەت بايراۋىنىڭ دىنىي ھوقۇقىنى ھۆرمەت قىلىش ئۈچۈن بۇ سىياسەتنىڭ ئەمەلدىن قالدۇرۇلۇشىنى تەلەپ قىلدى. بىر تەرەپتىن بولسا، 14-ئۆكتەبىردىكى چوڭ ھاجىممىلار بۇ مەسىلىنى تىلغا ئېلىش بۇنىڭغا دەخلى قىندى.
بۇ ئەھۋال سېكۇلېرلىكنىڭ پارادىدىكىسى توغرىسىدىكى مۇنازىرىنى كەلتۈرۈپ چىقاردى: دۆلەت بىتەرەپلىكنى ئېلان قىلسىمۇ، پۇقرالارنىڭ دىنىي ئىپادىسىنى چەكلەيدۇ. بىر تەتقىقاتچىلار، ئەزەربەيجاندا خىجاب چېكىدىغانلىقى تېخىمۇ تۆۋەن بولغان، ئەمما ئىراندا شەرىئە كىيىم كەيپىياتى تەشۋىقاتى ئاياللارنىڭ ھوقۇقىنى بۇزۇش دەپ ھېسابلاش سىستېمىسى بارلىقىنى بايان قىلدى.
https://www.harianaceh.co.id/2