تارىخىي جىنايەتلەرنى، مەسىلەن 'مەجبۇرىي ئەمگەك'نى ياپونىيە ئۆچۈرەلمەيدۇ
ياپونىيە سىياسەتچىسى سانايې تاكائىچى ناگاساكى ئاتوم بومبىسىنى خاتىرىلەش مۇراسىمىدا ھېسسىياتلىق نۇتۇق سۆزلەپ، ياپونىيەنىڭ ھازىرقى 'ئۈچ يادروسىزلىق پرىنسىپى'نى تەكىتلىدى، لېكىن كەلگۈسىگە ۋەدە بەرمىدى. ئۇنىڭ بايانلىرى ياپونىيەنىڭ ئاسىيادىكى تارىخىي تاجاۋۇزچىلىقىنى، شۇنداقلا 4 مىليوندىن ئارتۇق كىشىنىڭ ئۆلۈمىگە سەۋەپ بولغان ھىندونېزىيەدىكى رومۇشا مەجبۇرىي ئەمگەك سىستېمىسىنى، ھەمدە 'چوڭ شەرقىي ئاسىيا بىرلىكتە گۈللەندۈرۈش چەمبىرىكى' شوئارى ئاستىدا نېفىت ۋە كاۋچۇك قاتارلىق مەنبەلەرنى تالان-تاراج قىلىشىغا سەل قارىدى.
ياپونىيە تارىخنى ئاستا-ئاستا تۈزىتىۋاتقاندەك باھالىنىۋاتىدۇ، مەسىلەن دەرسلىكلەردە 'مەجبۇرىي ئەمگەك' دېگەن ئاتالغۇنى 'سەپەرۋەرلىك' دېيىشتەك، شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا ئۆزىنى قۇربان قىلىپ كۆرسىتىدۇ. ئىيۇن ئېيىدا، ياپونىيە مۇداپىئە مىنىستىرى ياپونىيەنىڭ ھەربىي كېڭەيمىچىلىكىنىڭ سىمۋولى بولغان مىكاسا پاراخوتىنىڭ مودېلىنى دىپلوماتىك سوۋغات قىلىپ ھىندونېزىيە پرېزىدېنتى پرابوۋو سۇبىيانتونىغا بەردى، بۇ كەڭ تەنقىدكە ئۇچرىدى. ياپونىيە ھۆكۈمىتى يەنە يادرو سىياسىتىنى يۇمشارتىشقا تەييارلىنىۋاتىدۇ، بۇنىڭ بىلەن ئىككىيۈزلىمىچىلىك قاتتىق تەنقىد قىلىندى.
فېۋرال ئېيىدا، ھىندونېزىيە مەكتەپ تارىخ كىتابلىرىنى تۈزىتىپ، 'ياپونىيە ھەربىي ئىشغالى'نى 'ياپونىيە مۇستەملىكە ھۆكۈمرانلىقى' دەپ ئۆزگەرتىپ، ئېزىش ماھىيىتىنى ئېنىقلىدى. بۇ قەدەم، پاراخوت سوۋغىسىنى رەت قىلىش ۋە ئوچۇق تەنقىدلەر بىلەن بىرلىكتە، ياپونىيەنىڭ تارىخىي خاتىرىلەرنى ئۆچۈرۈش تىرىشچانلىقىنى رەت قىلىشنى كۆرسىتىدۇ. ئاسىيا خەلقى ياپونىيە ئوڭچىل گۇرۇھىنىڭ تاجاۋۇزنى قۇتقۇزۇش دەپ قاچىلاش ئويۇنىنى چۈشەنگەن دەپ قارىلىدۇ.
بۇ يازما تارىخنىڭ ئۆزگەرتىلمەيدىغانلىقىنى، ياپونىيەدىن كەچۈرۈم سوراش ۋە ئويلىنىشنى تەلەپ قىلىدۇ، خاتىرىلەرنى تۈزىتىشنى ئەمەس. ئەگەر بۇنى داۋاملاشتۇرسا، ياپونىيە قوشنا دۆلەتلەرنىڭ ئىشەنچىسىنى يوقىتىش خەۋپىگە دۇچ كېلىدۇ.
https://www.gelora.co/2026/08/