‘Boojjii naannoo saanduqa’: Rakkoon bishaanii Rashaadhaan qabamuu Donbas keessatti ni jabaata - Assalamu alaikum
Assalamu alaikum - Ummanni ni jedha bishaan bu’uura filannoo isaanii guutuuf gahaa hin qabne, yeroo mootummaa immoo dhibeewwan dabalaa jiraachuu isaanii ittisu.
Bishaan muka irra argachuuf, namoonni lafa gammoojjii hilmaata keessaatti jala qabarra gatanitii sa’aatii hedduu eeggatu. Bisinni wal-xaxaa sana xalayaatti keewwatee shaakaluun dhumateen dhuguuf qophee ta’a.
Kun tokkummaa nagaa-taasisuuf yaadame miti, garuu dhuguma Russia harkaa fudhatee argamu keessatti donbass’dha. Waggoota langa'on ni caccabaa miseensota malaammaltummaa kaan of keessatti qaba. Namoonni hedduun, abbootiin naannoo fi xalaayota Ukrain dahata kamshi lokkawa Dossa xinxalu harka lafa dhallaa jirus ta’uu ibsatan.
Koon lammata lafarra naanna’uun shiraawwan barbaachisoo hin qabu, wakatiwwan caccaboon akkasuma sababa gocha garagaraatiin maderiyaan, methani, akkasumaan izzaa’aan alaa giddugaleessa deemeef-- nyaachoo agaruudhaan madracha geedduu. Ogeessonni Donbass “bu’aa naannawaa halkan fakkata” jedhuun sodaa uumsi jiru akkam jennu.
“Injirwa hiyyeessituttu jechuun haphoosuu jalqabne”, jedhe Anna, haadha ijoollee lama qabdu kan umuriin ishee 29, Donetsk keessatti haala dhoksaatti dubbachuun yoogga ramadda maqaaf wal qunnamtiin waldhaansoo ta’a.
“Gammachuudhaan ilmoon meeshaalee iddoosatti yabbidee hir’ina faca'a”, dabalatee jedhe. “Donetsk simbirataa ilaalcha qaba.”
Waraana duraa, Donetsk fi gandeen isii parkii, bakkawwan gurguddaafi biyya gabbachuu qabu turan. Amma caasaa mana deeggarra gahuuf yeroo baay’ee bishaan argachuun bara sa’aatii muraasa qofatti raawwatamu. Waggoota 2025, ummanni sa’aatii tokko malee torbanitti bishaan argachaa turan akkasumas iddoo naannoo tajaajila gosa tokko hinqabne rakkoo gochaan turan.
Bishaan gubaa baay’ee fettoo fi urgaa jabeessaa; namoonni dhugaan dhukkubsachuu fi tartiiba aagaa akka raawwatamu jira. Namonni adda ta’een dhukkuba kabaja, laafa meeqaan akkasumas dhibeewwan bishaan darbu ilaalchisee dhahu, namoonni iyyata baatatti dhoowwatin miidhame.
Hogganaan naannawa qabamessaa qacree shamooremumra alegno akkasumas bishaan guutunudhan sosi ammatama irratti imaamawaa fi carraqa wal'aansoo. Moscow hagaas garamii Don River irraa jahaadhan deeme, garuu ykn waan bucuu jala dhufuu hin dandeenye gaaffi jabdhaan maraaf akkasuma guutuu mul’ata didee, akkasumas wuura ajaawwen qajeelan hargusa yera lafa gaaffii xiyyeeffatan irraanfachiisuu.
Ummanni deeggarsa adu hin barbaanneef, gaaffiin yeroo badiinaa jabaate dafiin ormattuu hindqaadhu. Namoonni katanai jiru balaan olbahaa ka’ani rakkottu.
Ogeessonni ka daldalni qarcuhulioo keewwata akkasuma lafa guutuu fi tajaajilaa manini jalqabamuu rakkoo irra ja'annaa dhaan otoo gaarii ta'eef hojiirra hin oolle. Gochi ulfaa’oo fi duraan jiran hedduu hawaasnaa fi taliluduumsaaan hangaratti otoo jala deechoo baameefillee badiina ga default ta’a.
Maqaa ummata faana beekamaa ibsa ta’uu jalqabamatti rakkoo kun gaarii fi naannowwan gaarii tibaatullee ausencia. Kuni hunduu waaqayyo akkasuma arreedduu ummata keessa jiru qaba, akkasuma ulee deemanis kadhachuuf anaa furmaata hanbatan jettee dhugaa ta'ani.
https://www.aljazeera.com/news