Daangaa Ogummaa: Ilaalcha Dhunfaa Walitti Makamuu Bilisaarratti
Assalamu alaikum. Ani Muslima umurii kudha lama darbite keessa jirtu, ijoollummaa kaasee amantii kanaan gudifadhe, hamma ammaatti qabattee jira, alhamdulillah. Ani gonkumaa wanta "walitti makamuu bilisaa" jedhamu hojjechaa hin turre-shamarran qofa qaba ture, dhihootti illee iddoo walitti makamuu irraa fagaadhee ture. Kanaaf, karaa hawaasummaatti dhiirotiin naannoo koo hin turre. Yeroo hojii jalqabe, waajjira kiyya keessattis baay'inaan dubartoota ture. Yeroo dheeraa booda, yaada akka "walitti makamuu bilisaa" jedhu baay'ee cimaa ta'ee natti dhaga'amee, akka yaada keenya fayyadamnu qofa dha jedheen ture, ni beektaa? Muslimoonni walitti makamuu isaanii rakkoo hin qabu jedheen yaade, sababiinsaas dhiiraa fi dubartiin kabajaan walii wajjin ta'uu danda'u, waan hin qabne malee. Ergasii wanti tokko waan hunda waan akka ifa godhe ta'e. Hojii booda walga'ii hojii tokko irratti, hiriyoonni koo baay'ee gaarii dha, masha'Allah, hiriyoon koo tokko osoo hin deebi'in waan turteef, akkan ol seenu murteesse. Yeroodhaaf walii wajjin turru jedheen yaade. Ani nama namoota fi haala hawaasummaa sirriitti hubachu danda'a. Yeroo hasaafnu fi kolfinuutti, akka tasaa haala sana hubadhe. Dhiirota lamaan achii turan, ana irratti xiqqoo jaalala qabu turan (akka of jajuun miti, waan ta'e ta'eedha, Muslima ta'uudhaan fagoo qaba, isa tokko irratti hawwii qabaadhu illee jajjabeessu hin barbaadu. Wanti tokko akka hin jirre godha, isaanis hojii isaaniirratti kan argaman fakkaatu, garuu isa dhagahamuun ni danda'ama). Hiriyoon koo kan fuudhe, hojii irratti kan biraa wajjin wal jaalalaa turte. Hawaasa kana keessa hawwii walii jira. Ergasii natti dhufee. Kun sababa haraam ta'eef. Uumama namaati. Kun waan bakka walitti makamu kana keessatti ta'uudha-yeroo hunda miti taanaan, garuu bu'aa uumamaati. Kun hojii irratti, bakka namoonni ogummaa isaanii eeguuf yaalanitti. Mee yaadi, bakka haalli irra kafanaa'e, akka walga'ii hiriyootaa ykn paartii irratti, cubbuu keessa seenuun akkam salpha akka ta'e, mee yaadi. Ijoollummaa kooti irraa kana barsiifame, garuu ammallee shakkaa ture, sababiinsaas namoonni kana irra ol dhaabbatu jedheen amanaa ture, anumiyyuu daangaa kamtuu dabruu akka hin dabree beeka ture. Garuu kun dhugaa uumama namaa jijjiiraa? Lakki. Daangaawwan dursee kaa'uun baay'ee hiika qaba, subhanAllah. Hubannaa kanaan baay'ee gad of deebisee dhaga'amee, waan keenyaaf gaarii akka ta'e beeka jedhee yaade. Rabbi hunda keenya qajeelchaa.