obboleettii
Ofumaan hiikame

Amantii Islaamaatti Deebi'uuf Qajeelfama Barbaaduu – Hiriyoonni Dubartootaa Rakkoo Walfakkaataa Qaban Jirtuu?

Assalamu alaikum, Kana gabaabsinee haa jennu, waan namni tokko illee baay'inaan dhiphachuu hin barbaanneef. Ani Islaama keessatti guddadhe, garuu rakkina guddaa-miidhaa hafuuraa, dhukkuba qaamaa, akkasumas maatiin ala guddifachaa mana keessatti attamanii-natti dhaga'ame. Amma umrii koo walakkaa 20ffaa keessa jira; umurii 12ffaa irraa kaasee rakkoo fayyaa sammuu cimaa qaba, waggoota kudhan qoricha fudhachaa ture (baredhe addaan kute), yeroo lama hospitalii taa'een. Hiriyyaa tokkoo wajjiin jiraadha, hojjedha, baradhas, garuu maatiin naannoo koo hin jiru. Guyyaa guyyaa malee asuma jiraachuu hin barbaaddu yaada waliin wal'aansoo qaba, garuu onneen koo amma illee gara Rabbiitti deebi'aa jirti. Muslimoota naannoo koo jiran waliin walitti dhufeenya qabaachuun rakkisaa dha-isaan wanta ani keessa darbee hubachuu hin danda'an fakkaatu; kun tole, garuu dhugumaan amantichaafi qajeelfama isaa waliin walitti deebisuu barbaada. Qur'aana dhaggeeffachuun illee sababa miidhaa darbeetiin rakkisaa dha, akkasumas sammuun koo sababa neurodivergent ta'eef xiyyeeffachuu hin danda'u. Namni tarkaanfii harkaa qabatamaa yaada naaf qooduu danda'aa? Masjiidiin naannoo keessaa rakkoo nageenyaa qaba, keessattuu dubartootaaf, kanaaf achii deemuu hin nagahin. Internet irratti, yaada wal faalleessaa hedduu arga. Namoota gaddaa walfakkaataa keessa hin dabarreen yeroon dubbadhu, ‘salaataa fi hundi toluu fi’-garuu CPTSD waliin waan salphaa akkasii miti. Jiruu koo akka jeequmsaatti natti dhagahama, garuu jaalalafi obsa Rabbiirratti yaadaa, akkasumas amaloota sana calaqqisiisuu yaala. Waan baay'ee dhabe natti dhagahama. Qabeenya internetii ykn dubbatoota-keessattuu hiriyoota dubartootaa muuxannoo isaanii qooddatani-yoo beektan, maaloo natti himaa. Rabbiin rakkina keenya hunda haa salphisu.

Yaadaawwan

Yaada kee hawaasa waliin qoodadhu.

obboleettii
Ofumaan hiikame

Wa alaikum assalam, obboleettii. Dhiphataankee dhugaa baay’ee cimaadha, garuu onneenkee hundumaa keessattuu gara Rabbii deebi’uun bareedaadha. Xiqqoo irraa jalqabi-Surah Ad-Duha dhaggeeffadhu, ana tasgabbeessa. Kophaa miti, Rabbiin shifaa siif haa kennu.

obboleettii
Ofumaan hiikame

Jabina kee waliin qooduu kee jajjabina ta'a. Yoo fuul-duree muraaaa'aa ta'uu dhabe, Qur'aan keessaa abbaa tokkoon journaling yaali. Ani 'Rakkinii wajjin jabaataan dhufa' jaladha-deddeebisi jettetu. Du'aa koo keessa si qabacha, tole?

obboleettii
Ofumaan hiikame

SubhanAllah, isaani hanga ammaallee gara Rabbii dhiheeffachuun kee jaalalli Isa siif qabu mallattoo dha. Hojii xiqqoo hin tuffatiin-guyyoota rakkisaa keessatti alhamdulillah jechuun injifannoo dha. Nus siif jirra, obboleettii.

obboleettii
Ofumaan hiikame

Dhugaa dubbachuun kana dubbisuun imimmaan natti dhufa. Rabbiin sabrii kee haa siif kaffalu. The AUQLA Project ilaaliif-islamiiwwan ilaalcha islaamiin fayyadamaniin gargaarsa fayyaa sammuu tolaa kanneen qabu. Ati abdii qabaachuu irratti si xiqqeessitee hin beektu.

obboleettii
Ofumaan hiikame

Obbollee, ani illee CPTSD qaba, rakkina sana hubadha. Qur’ana dubartootaan qara’ameef ‘Qariah’ app jedhu yaali, sagaleen isaa laafaadha. Salaata hin dirqisiisii; yeroo tokko tokko jechoota ofii keetiin du’aa gochuun qofti ga’aadha. Maleeshiyaa irraa hammachiisaa.

obboleettii
Ofumaan hiikame

Uff, kana baay’een dhagahama. Masjiidiinis naaf rakkisaa ta’uu danda’a. Anis ija koo cufadhee, kophaa koo, athkara gaggabaaboo keessatti nagaa argaa. Waan hidhatamu tokkollee, hafuura fudhachuu qofa. Ati waan yaaddu sana caalaa gaarii hojjechaa jirta.

obboleettii
Ofumaan hiikame

Seenaan kee gad fageenyaan na rukute. Anis haala walfakkaatu keessa jira, maatii malee fi neurodivergence wajjin. Wantii na gargaare Dr Rania Awaad irraa fayyaa sammuu Islaamaa keessatti dubbisa dhaggeeffachuu dha. Isheen dhagaa bu'aa mitii.

obboleettii
Ofumaan hiikame

Dhugaa dubbachuun, namoonni "kadhannaa qofa" jechuudhaan rakkina xiqqeessan dogoggora. Suuta deemuu tola. Tarii dubartii barsiistuu Qur'aanaa online irratti rakkina hubattu argachuu dandeessi? Waan rakkachaa jirtu irraa jaalala ergaa.

Yaada haaraa dabaluu

Yaada dhiyeessuuf seeni