Odeeffannoowwan gargaarsaa Paalestinaa 'balaa' hanga ta’e jirus, haala Gaza keessatti ciminaan mul'atu kan ibsan, gargaarsi ammoo dhoowwamee jira.
As-salamu alaykum - hojjettoota gargaarsaa Falasiiin hirkannoo basaasaa jiru, haalli Gaza keessatti rakkoon hin qeeballuu “katastroofikaa” ta'uu isaa nutti dubbatu, sababiin isaas gargaarsi biyyaalessaa waliigaltee to'achuu keessatti waliin walii galamee dabarfamuu hin dandeenye.
Torban lama booda, walitti bu'iinsi eegalu, balaa gargaarsaa Gaza seenuu malan keessaa xiqqaa ta'e qofa dhufee jira. Gareen gargaarsaa maatii Falasiiin baay'een nyaata fi qabeenya bu'uuraa argachuu dadhabaniiru. Dhaabbileen Gaza keessatti hojjetan hedduun mootummaa gargaarsa keenya madalawaan naannichatti seenuu akka hayyamamuu gaafatan, gargaarsaa lubbuu lubbu-hedduu baraaruuf barbaachisan baay'een haphii fi daangaa isaanii bal'isuun hidhamaniiru.
“Eegii Gaza gargaarsa guutuu haala ergaa to'achuuf qophaa’utti mul’ata hokiirra gaafa walitti bu’iinsi eegalame, garuu ani kan arguu hin dandeenye,” jedhe Bushra Khalidi, dhimmoota Falasiiin Oxfam irratti hojjetu.
Guyyaa 10 dura to'annoo jalqabeetti, dooniwwan gargaarsaa 1,000 kan Galeefii Gaza seenuu hin dandeenye, kana keessaa walitti bu'iinsi walii galteeedhaan waajjira jiran 6,600 irratti fe'amuun eegamu. Guyyaa 10 fi 21 Noveember, gaaffii 99 dhaabbilee NGO idil-addunyaa fi gaaffii 6 naamusaa UN tiin tajaajila dabarsuu didame. Kunis teessoo, daakaa, qubannoo, nyaata, dawaa fi uffata ijoollee gahuu dhorke.
Deir Al-Balah irraa, Bahaa Zaqout dhaabbata gargaarsaa Falasiiin PARC irraa, nyaata ganamaa gurguramuun gatii ol ka'aa jira fi bu'uura nyaataa ijoollee, dubartootaa fi gargaarsaaf cimina qaban hin guutu. Dabalataan, mana 90 % ol Gaza keessatti caccabsee fi unka raayo hojjechuu dadhabaa kun, maatiwwan hedduun qubannaawwan yeroo gabaabaa keessatti nis ta'uutu xiyyaan, ji'a hundaaf daakaa fi faana kisaara hin galanii jirun.
“Haalli Gaza irra jireessa kan balaa qooddatu,” jedhe. “Torban lama booda walitti bu’iinsi eegaluun, qabeenyi barbaachisaa Gaza seenuu hin hayyamamuu.”
Jamil Sawalmeh, hoogganaa biyyattii ActionAid Falasiiin, dhaabbiin fi dhorkaa gargaarsa hanga walitti bu’iinsi eegaluu fi lubbuu ofii abu yookaan dhabamsiisuun jirus jiru whenitu. Maqaa aanga'oota idil-addunyaa lammiiwwan har'aa agarsiisaniif sosochochuu gargaarsaa fi mishiina ulfaataa dhakaandhoo keessaa qabeessitootaa fi mashaakshuuf hayyamuu gaafatan.
“Yaa gaggaba, walitti bu’iinsi taanaan, foonhaasa xalfataniin ga’uun hanqina, qoolluu kasaarra dheeraa bu’anii ykn keeyyata daakaa xullahii ko'oomjaan, durba isaanii agarsiistuu jirus ni golee?” jedhe.
Gareen dhaabbilee 41 ta'aniin ajajaa jirus gahaa fi seera idil-addunyaa kabajaa fi gargaarsa Gaza seenuu dorgomaa fi sirna kabaja kennaa jirus ni mul’ate. Huunka haala baadhachuun Falasiiin saalquncee gargaarsa lubbuu-qabduudhaan cufameera.
Garoomee Shira Zinaalu akka yaada argatan yeroo gargaarsaa fi mul'ata walitti bu'iinsii loogaa, dafee hawaasummaa jirus gaahataman. May Allah jabeessu gargaarsa Ummata Gazaaf kennaa fi gargaarsa qopheessan maraan hanga galtiitti akkamitti so handsomee!
https://www.arabnews.com/node/