Кадыр түнү жөнүндөгү чыныгы хадистер
Кадыр түнү Рамазан айынын эң маанилүү түнү болуп саналат. Аллаһ سبحانه وتعالى бул түнгө арнап Куръанда бүтүн бир сүрө түшүргөн – Аль-Кадыр сүрөсү. Бул түндө кылынган ибадатка миң айдын савабынан да артык савап берилет. Көптөгөн сахих хадистер бул түнүн артыкчылыктарын, убактысын, белгилерин жана ибадат амалдарын баяндашат. Төмөндө айрым негизги хадистер жана алардын далилдери келтирилди. 1. Кадыр түнүнүн артыкчылыгы Абу Хурайра (РА) айткан: Пайгамбар ﷺ деди: > "Ким иман менен жана савап үмүтү менен Кадыр түнүндө намаз окуса, анын мурунку күнөөлөрү кечирилет". Далили: Сахих аль-Бухари – 1901 Сахих Муслим – 759 Бул хадис бул түндөгү ибадаттын эң чоң бейиши – күнөөлөрдүн кечирилиши экенин үйрөтөт. 2. Кадыр түнүн Рамазандын акыркы он түнүндө издеш Айша (РА) айткан: > "Рамазан айынын акыркы он күнү башталганда, Аллаһтын Элчиси ﷺ ибадатын күчөтүп, түндөрү уктабай, үй-бүлөсүн да ойготчу". Далили: Сахих аль-Бухари – 2024 Сахих Муслим – 1174 Бул Пайгамбардын ﷺ ушул түндөрдө ибадатка атайын көңүл бөлгөнүн көрсөтөт. 3. Кадыр түнүн акыркы он түнүнүн так сандуу түндөрүндө издеш Айша (РА) айткан: Аллаһтын Элчиси ﷺ деди: > "Кадыр түнүн Рамазандын акыркы он түнүнүн так сандуу түндөрүндө издегиле". Далили: Сахих аль-Бухари – 2017 Сахих Муслим – 1169 Ошондуктан алимдер 21-чи, 23-чү, 25-чи, 27-чи жана 29-чү түндөрдү атайын белгилешет. 4. Акыркы жети түнүн мааниси Ибн Умар (РА) айткан: Пайгамбар ﷺ деди: > "Ким Кадыр түнүн издегиси келсе, аны Рамазандын акыркы жети түнүндө издесин". Далили: Сахих аль-Бухари – 2015 Сахих Муслим – 1165 Бул акыркы он түн ичинен акыркы жети түнүн дагы маанилүү экенин көрсөтөт. 5. Кадыр түнүнүн так убакыты жашырылган Убада ибн Самит (РА) айткан: > Аллаһтын Элчиси ﷺ бизге Кадыр түнү жөнүндө айтып берүүгө келгенде, эки мусулман талашып калышты. Андан кийин Пайгамбар ﷺ: "Мен сизге анын жөнүндө айтып берүүгө келгем, бирок алардын талашы-тартышы себептүү, бул билим сизден алынып кетти. Балким, бул сиз үчүн дагы жакшы. Ошондуктан аны 25-чи, 27-чи жана 29-чү түндөрдө издегиле" деди. Далили: Сахих аль-Бухари – 2023 6. Кадыр түнү үчүн атайын дуба Айша (РА) Пайгамбардан ﷺ сурады: О, Аллаһтын Элчиси! Эгер мен Кадыр түнү кайсы түн экенин билсем, эмне деп дуба кылам? Пайгамбар ﷺ жооп берди: اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ تُحِبُّ الْعَفْوَ فَاعْفُ عَنِّي Окулушу: Аллахумма иннака ‘афуввун тухиббуль ‘афва фа‘фу ‘анни. Мааниси: О, Аллаһым! Сен Кечиримдүүсүң, Сен кечирүүнү сүйөсүң, ошондуктан мени кечир. Далили: Жами‘ ат-Тирмизи – 3513 Сунан Ибн Мажа – 3850 (Бул хадис сахих) 7. Кадыр түнүнүн бир белгиси Убай ибн Ка‘б (РА) айткан: Аллаһтын Элчиси ﷺ деди: > "Кадыр түнүнөн кийинки эртең менен күн катуу нурдуу эмес, жумшак көтөрүлөт". Далили: Сахих Муслим – 762 8. Тынч жана жылуу түн Ибн Аббас (РА) айткан: Пайгамбар ﷺ деди: > "Кадыр түнү тынч жана жумшак болот, өтө ысык же суук болбойт. Эртең менен күн жумшак кызыл түстө көтөрүлөт". Далили: Сахих Ибн Хузайма – 2190 Муснад ат-Тайалиси – 349 9. Бул түндө периштелердин түшүшү Аллаһ سبحانه وتعالى Куръанда айтат: > "Периштелер жана Рух (Жабраил) Раббисинин уруксаты менен ар бир иш үчүн түшөт". Далили: Аль-Кадыр сүрөсү – 4-аят Алимдер айтышат: Бул түнү көптөгөн периштелер жерге түшүп, ибадат кылуучулар үчүн дуба кылышат. 10. Пайгамбардын ﷺ и‘тикаф салты Айша (РА) айткан: > "Аллаһтын Элчиси ﷺ Аллаһ анын жанын алганга чейин, Рамазандын акыркы он күнү и‘тикаф кылучу". Далили: Сахих аль-Бухари – 2026 Сахих Муслим – 1172 Бул анын Кадыр түнүнө жетүү үмүтү менен ушул түндөрдө мечитте жалгыз калып, ибадатка берилгенин көрсөтөт. Сахих хадистерден негизги түшүнүктөр: Кадыр түнү Рамазандын акыркы он түнүндө болот. Аны так сандуу түндөрдө издеш эң жакшы. Бул түндө ибадат кылуу мурунку күнөөлөрдү кечирүүгө алып келет. Пайгамбар ﷺ ибадатын күчөтүп, и‘тикаф кылган. Көптөгөн алимдер, айрыкча салафий тараптагылар, ибадатты 27-чи түнгө гана чектеп коюунун ордуна, акыркы он түнүнүн бардык так сандуу түндөрүндө – 21-чи, 23-чү, 25-чи, 27-чи жана 29-чу түндөрүндө ибадат кылууну сунуш кылышат.