Sosɗo fedde suufiyankoore Qadiri ɗon Kurde malla Faarisiyanke?
Assalamu alaikum, banndiraaɓe e musiɓɓe. Winndooɓe e wiɗtoowoɓe woɗɓe ɓe ɗaɓɓitii asli Kurdeejo Sheek Abdul Qadir al-Gaylani ɓe ngaddani seedeeji taariika keewɗi. Seedee gooto teeŋtuɗum ko innde baaba maako malla mawniiko, nde wari ko 'Jangi Dost' malla 'Gyani Dost' nder leñol maako – ɓe mbi'a innde ndee ɗon holla asli Kurde malla ooɗoo Iraniyanke laaɓɗum, nden nde wonaano keewɗum nder aarabeeɓe wakkati man. Ɓe mbi'a kadi won wonnde binndanɗe mbi'a sheek o dannyaama nder wuro malla nokkuure wieteeɗo 'Jil' malla 'Gaylan' ɓadi Mahabad nder Fuɗnaange Kurdiistan, naa Gaylan ɓadi maayo Caspian. E wiyde wiɗtooji taariika goɗɗi, saare maako ɗonno nder laamu Kurdeejo Hasanwayhid ko yeeso danygol maako, nden ɓe njahi. Ɓaawo jeytal, nder binndanɗe Bagadad artuɗe, ɓe noddirnoo mo 'al-Jili al-Ajami', ɗum holli o wonaano aarabeejo, o warii diga leydiiji wona ɗi aarabeeɓe. Kuuɗe seedeeji ɗi wiɗtooɓe Kurdeeɓe bano Dr. Mustafa Jawad, Sheek Muhammad Khal, e Dr. Jamal Nabaz kuutortoo ina jeyaa heen ƴeewtaade aarabeeɗe maako. Nde sheek o yehi Bagadad nder duuɓi sappo e joweetati, o haalataa aarabeeɗe ɗe ɓuuɓɗe, o ɗonno heba ɗemngal, ɗum holli ɗemngal maako naa aarabeeɗe. Ɓe miijo kadi wonde innde 'Jil' malla 'Gil' ina waawi iwde diga helmere 'Kil' malla jokkondirde e leƴƴi Kurdeeji nder Pushtko e Luristan, nden 'K' malla 'G' ɓaawo ɗon waɗti 'J' nder aarabeeɗe. Ngam jaŋde suufiyankoore maako, Sheek Abdul Qadir heɓi ardungal ruuhankoore diga Sheek Abu Sa'id al-Makhzumi malla Hammadi al-Dabbas, nden laawol maako nyaŋŋinaa ko e aada ruuhankooje Kurde e kaaƴe Zagros, to ɓuri heewɓe e ardiiɓe ruuhankooɓe wakkati man ɗonno Kurdeeɓe. Nde fedde maako fuɗɗi saaktaade, jaɓɓungal ɓurngal mawninaango wari diga leƴƴi e annduɓe nder nokkuuje Kurdeeje bano Badinan, Hakari, e Sharazur, ɗum annduɓe taariika njiyata ko seedee jokkondiral leñol e ɗemngal. Miijo asli Kurdeejo Sheek Abdul Qadir al-Gaylani renndinaama nder kuuɗe keewɗe ɗi annduɓe taariika e miijotooɓe Kurdeeɓe anndaaɓe mbinndi. Ɓurɓe anndeeɗe ɗon ina jeyaa heen Sheek Muhammad Khal, annduɗo Kurdeejo mawɗo ɗaɓɓitiiɗo suufiyankoore, o holli asli Kurdeejo sheek o e inɗe wonaa aarabeeɓe nder maamiraaɓe maako; Dr. Jamal Nabaz, mo nder wiɗtooji maako dow anndinde Kurde, o wi'i tiitooɗe bano 'Jil' e 'al-Gaylani' ɗon jokkondiri e 'Gaylan Krmashan' malla cuuɗi Zagros ɓooyɗi; Baba Mardukh Ruhani, mo nder deftere maako anndunde 'Tariik Annduɓe Kurdeeɓe' o yi'i Sheek Abdul Qadir ko neɗɗo mawɗo nder suufiyankoore Kurde; e Sheek Muhammad Mardukh Kurdistani, mo nder defte maako dow leƴƴi Kurdeeje, o tiiɗni asli sheek o e no fedde maako saaktiri nder Kurdeeɓe. Dr. Mustafa Jawad, annduɗo taariika Iraakiyanke lolluɗo diga iwdi Kurde, waɗi wiɗto luggiɗngo dow taariika Bagadad, o wi'i koo nde woni Sheek Abdul Qadir iwi diga diiwaan 'Jil' Iraak, nokkuure Kurdeeje ɓadi Mada'in malla Kut, naa Gaylan Iraan. Ko ɓuri heewɓe e annduɓe taariika Kurdeeɓe ɓe njeewtidi ɗum nder defte kuuɓtodinɗe dow suufiyankoore e aada Kurde, seɗɗa tan e kuuɗe ɗe ngoni iwdiiji teeŋtuɗi. Ɗeen ina jeyaa heen 'Tariik Annduɓe Kurdeeɓe' nde Baba Mardukh Ruhani, nde faarnii ngeedam sheek o e leñol saare maako; kuuɗe nde Mulla Tahir Baharkayi winndi dow ngeedam sheek o e batte maako dow Kurdiistan; e wiɗtooji bano 'Al-Qawl al-Talif fi Nasab al-Sheikh Abd al-Qadir' e wiɗtooji nannduɗi ɗi Dr. Mustafa Jawad waɗi, ɗi, koo e ɗemngal aarabeeɗe, ngoni iwdiiji mawɗi ngam seedtaade wonde sheek o iwi diga Gaylan Iraak, nokkuure Kurdeeje.