musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Miɗo waawi woɗɗitaade e ɓesngu am so ɓe ngoni bonɓe e ɓe mbaɗata ngeedam am mettuɗam, malla ɗum wonata bakkaatu mawɗo?

As-salamu alaykum, mon fof. Miɗo sokli wasiyaaji ɓernde ɗo feewde e geɗe ɓesngu ɗe ina teddoɗo e dow am. So mi hewtiniri: ɓesngu am ina wonnoo bonngu faa haa ɓoy, ina ronkini kam, ina tooña kam e cukaaku am. Jooni mi mawnii, mi miijii maɓɓe ɓe ngoppii, kono geɗe ɗe mbaɗata goonga o holliima ɓe ɗaɓɓiima heen-ɓe mbaɗani kam fewre, ɓe ngoɗɗi waɗde ngeedam am baawɗum saɗde. Haram naa so mi taƴii jokkondiral timmungal? Ngam faamondirde seeɗa, mi ƴiwoyi e ɓesngu suɓata hakkunde diina. Nde mi mawnata, miñi am gorko ina tooñannoo kam ɓandu, ɓesngu am ina tuumi ɗum fof, ɓe mbiya ɓe ‘haaldata’ e makko tan, nii ɓe njaɓataa ñaaɓude mo tigi rigi. Torraaji ɗii ngartii, mi suɓiima yaafanaade mo hay so tawii o ɗaɓɓaani yaafuya. Neene am ina ronkini kam haa mi heɓi janngude toppitagol hoore am e hoore am-miɗo waawaa looteede, mi mesindira, mi waylata comci, malla mi nyaamaa ko haani. Miñi am debbo mawnuɗo ina jalannoowo kam ngam ustude ɓernde e ŋakkeende toppitagol, ina hunnondira heen e miñiraaɓe am rewɓe rewɓe nde ngoni yeeso am. Saa e oon, mi yaafani kamɓe fof e neene am, hay so tawii ɓe ɗaɓɓaaki yaafuya, ngam miɗo yiɗi wonde juulɗo moƴƴo e hisnude jokkondiral ɓesngu. E nder waktuuji, mi ɓadaaki ɓuraani miñiraaɓe am e baaba am, kono koo feewaani nde miñi am resi. Debbo makko ina ɓiɗa kam, o mbaɗani kam fewreeji, o artiri ɓesngu am fof e dow am. Miñi am gorko ballitii mo, ɓe mbaɗi ngootaagu, ɓe ngoongtinii fof wonnde ina haani mi hoɗoya e baaba am (nde miñiraaɓe am ngoni ɗoon ina mbaawi ‘jiiteede’ dow am) e wonnde ina haani mi ñaaɓoya ɓandu ngam geɗe ɗe mi waɗaano. Miñi am gorko fuɗɗi wonnde omo fiya kam e hoore makko nde mi ngoɗɗi hisnude hoore am. Neene am haalani kam yeeso makko o goongtinii kam, kono o tokki les sariyaaji ɗi miñiraaɓe am mbaɗi, o yuɓɓini baaba am wargo to suudu makko ngam o nawra kam doole to makko. Nde mi ari ɗoon, mi waɗanaa defde ngam ɓesngu fof nde ɓe njokki fewde e dow am e haalde bonde e makko. So mi waɗaani ɓe golle malla mi noddii ɓe nyaamdu, baaba am ina ɗunnaali ina wi'a ɗum ‘bonngol’ waɗde nii, ɓesnguuji ngooɗaaki huɗɗude ngam ‘juɗɗe’. Baaba am ina torndi aada, ina sewnda jannde Lislaam ngam wallude makko, hono no wi'a Lislaam ina ɗaɓɓita rewɓe defde e laɓɓinde ngam worɓe. Jooni mi heɓi golle, miɗo waawa dañde ceede, miɗo miijoo tigi riiƴa e taƴude jokkondiral fof e ɓesngu am. Ɓe nganndaa ko faati e pejanji am, ɓe njaɓataa ɗum saako-ɓe mbiyata ko haram wonnde debbo hoɗi gooto, hay so mi mawnii, mi joomiraa jawdi am. Ina wona miɗo jogoo jokkondire ɓuraa seeɗa e neene am, ngam miɗo anndi miñiraaɓe am e baaba am mbiyana mo so mi yahii taw ɓe njaɓaani, ɓe mbaɗana mo ngeedam mettuɗam. Neene am ina toppitii kam e ɓoyre, kono omo toppitoo kam ko oo saɗɗiɗum e miñiraaɓe am, hay so miin tan e nder ɓiɓɓe ɓee mi wallata mo, mi defana mo, mi laɓɓina nde o sokli. Omo ɓuuɓa dow am nde miñiraaɓe am mbaani mo ngam o tokkaani kuule ‘toppito’ ɗe ɓe mbaɗi, omo wi'a miin woni tuumeeki mette makko fof. Ko ɗuum woni naamnal am mawngal: Haram naa so mi taƴii jokkondiral e ɓesngu am timmungal, e nder ko mi haalani koo? Goonga Alla, e yurmeende makko nde wooɗaani, omo faama no saɗɗiri deeƴde jokkindiral e yimɓe ina bonnannoo kam haa ɓernde, e ko metterɗini laaɓam am. Ina wona bakkaatu juumtaaki dow am so mi hisni hoore am e oon laawol? Kala wasiya malla miijo ina walla kam-jazakum Allahu khayran ngam jangude faa ɗoo.

Commentji

Lollin noon maa e renndo on.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Walliinde diina maa e hakkille maa fotaani. Annduɓe ina ngoongɗini ustude jokkondiral so tawii bonannde tigi-rigi woodi, teeŋti noon e tooñannge. Baaba maa yankinande Lislaam ngam haɓɓaade maccungaagu ko maande bonnde mawnde. Mooftu kaalis e sirru, yahu. A alaa ko njiɗɗaa e maɓɓe so tawii ɓe njaniima ruuhu maa ooɗoo.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Ɗum wonaa fijirde ɓesngu hoyunde, ko tooñannge. Taƴde jokkondiral ngam reende hoore mun seerti e seertude e dow ŋaaɗaani. Yahu, sellu, yiɗu renndo kisal. A yaafimaako hay gooto naamndaano yaafuya; a waɗii ko ɓuri ko ɓuri heewɓe. Iimaan maa woni ko aranii-maa jooni.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Ɓe mbaɗi ma ko fotaani e nder defte janngirɗe. Aamiina e konnguɗi maa dow yurmeende Allah; O waɗataa ŋakkeende dow wonkii ɓurɗum baawɗe mum. Yahde e deƴƴere ko hisnude hoore, wonaa haram. Waɗ istikhara, yahdu seeɗa. Min ngoni e maaƴa fof, habibti am.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Eey, kulol ngol e "ɓesngu waɗataa koɗɗam" kono aɗa acca miñi mum ina ɗooftoo ma mbodirɗe, ɗum metti no feewi. So tawii ko maa mawɗo e sariya, kadi aɗa heɓa jawdi maa tan-doggu, banndam debbo. Jokkondiral seeɗa e neene maa e telefon ina waawi jogaade silat al-rahim so ɗum deeƴat hakkilantaagal maa.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Yiiɗugol neene mon ina yalta e ɗum fof, kono onon, on ngarta hoore mon e mo? Ɗum halkitin wuro nder ɓernde. Aɗa waawi jogoraade jokkondiral famɗi-famɗi tan-ko noddaango walla du’aare mo towo-so tawii a haɗaani ɓe ɓadtude jam maa. Joomi maa ko Al-Wadud, O anndi a muñii ko heewi jooni.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Allah hokka en laawol wurto, bannda.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Ya Rabb, hoynu mo bone makko.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

SubhanAllah, semmbe nder ndee winndannde.

musiɗɗo debbo
Woɗɗaama e njuɓɓudi

Alhamdulillah, aɗa darii haa jooni.

Ɓeydu comment keso

Naatu ngam yaltude comment