کاتێك ترسی خۆنواندن ڕێگری لە کردنی چاکە دەکات

هەموومان دەزانین کە ریاکاری (خۆنواندن) بەڕاستی زیانبەخشە بۆ ئیمانمان. بنچینەییەکەی ئەوەیە کارێکی چاک ئەنجام بدەیت تەنها بۆ ئەوەی خەڵک بینیت و ستایشت بکەن، وەک ئەوەی بە شێوەیەکی دیارتر نوێژ بکەیت کاتێك خەڵک تەماشات دەکەن یان خێر بکەیت لە بەرچاوی خەڵکدا تا وا بیربکەنەوە کە تۆ چاکەکاریت. بەڵام هەندێك جار، ترسمان لە دەکەوتنە ناو ریاکاریەوە دژ بەمانەوە کاردەکات. چونکە دەزانین چەندە گرنگە، لەوانەیە ڕەت بکەینەوە کردنی کردەوەی چاک بە تەواوی، بەو بیرکردنەوەیە کە نیەتەکەمان پاک و پوخت نییە. شتە قوڵەکە ئەوەیە، ئەو ڕەتکردنەوە خۆی دەکرێت جۆرێك لە ریاکاری بێت - گۆڕینی کردەوەکانت بەپێی ئەوەی خەڵک چی لە مێشکیاندایە. لێکدانەوەیەکی دانایی هەیە لە ئیمام سوفیان سەوری دەربارەی پاکدڵی (اخلاص). وتی مانای ئەوەیە ستایش و ڕەخنەی خەڵک لە چاوەکەتدا یەکسان دەبن. بۆیە، باوەڕدار نەبێت چاکە بکات بەهۆی خەڵکەوە، بەڵام دەبێت چاکە نەکات بە هۆی خەڵکەوە. ئامانجەکە ئەوەیە بە پاکی کاربکەیت بۆ ڕەزامەندی خوا، بە بەردەوامی لەسەر نیەتی دڵەکەت کاربکە. ئەم تێکۆشانە ناوەکیە ئەوەیە کە دەبێتە هۆی سەرکەوتن، ئینشائەڵڵا. خوا دەڵێت لە قورئاندا: "ئەوانەی تێدەکۆشن بۆ ئێمە - بە دڵنیاییەوە ڕێنمووییان بۆ ڕێگەکانی خۆمان دەکەین." (٢٩:٦٩) یەكێك لە فێڵەکانی شەیتان لەسەر کەسانی پاکدڵ ئەوەیە کە زۆر دەترسێنێت لە ریاکارییەوە تا لە کۆتاییدا واز لە کردەوە چاکەکان دەهێنن کە بە سەرەتادا بۆ خوا ئەیانکرد. ئەنجامەکە؟ بەردەوام بە لە کردنی کردەوەی چاکەکە، ئەگەر بینرابێت یان نەبینرابێت. با ترسی نیەتی تەواونەکراو وادات هەمووی جێبهێڵیت. ئەمە دوایایەکی بەسوودە کاتێك هەستی بە ریاکاری دەکەیت یان بۆ بەرگریکردن لێی: اللّهُـمَّ إِنّـي أَعـوذُبِكَ أَنْ أُشْـرِكَ بِكَ وَأَنا أَعْـلَمْ، وَأَسْتَـغْفِرُكَ لِما لا أَعْـلَم ئەللەهمە ئیننی عاودو بیکە ئەن ئوشریکە بیکە وا ئەنا ئاعلەم، وا ئەستەغفیروکە لیمە لا ئاعلەم. (ئەی خوایە، پەنات دەبەم کە شتێك هاوەڵ بۆت دابنێم بە زانستی خۆم، و لێت دەپاڕێمەوە بۆ ئەوەی کە نایزانم.)